بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ

برنامه مع امام منصور – 07 05 1402 (قسمت 12)

عنوان برنامه: ویژه برنامه ایام عزاداری حضرت سید الشهداء علیه السلام

کلیدواژه:

محرم؛ امام حسین علیه السلام؛ امام سجاد علیه السلام؛ جامعه مهدوی؛ حضرت شهربانو سلام الله علیها؛ امامت؛ رساله حقوق!

استاد: حجت الاسلام والمسلمین آقای مرعشی

مجری: آقای علی اسماعیلی

مجری:

بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ، السَّلَامُ عَلَيْكَ يَا أَبَا عَبْدِ اللَّهِ وَ عَلَى الْأَرْوَاحِ الَّتِي حَلَّتْ بِفِنَائِكَ عَلَيْكَ مِنِّي سَلَامُ اللَّهِ أَبَداً مَا بَقِيتُ وَ بَقِيَ اللَّيْلُ وَ النَّهَارُ وَ لَا جَعَلَهُ اللَّهُ آخِرَ الْعَهْدِ مِنِّي لِزِيَارَتِكَم السَّلَامُ عَلَى الْحُسَيْنِ وَ عَلِيِّ بْنِ الْحُسَيْنِ وَ عَلَى أَصْحَابِ الْحُسَيْن‏، السَّلَامُ عَلَى الْمَهْدِيِّ الَّذِي وَعَدَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ بِهِ الْأُمَمَ السَّلَامُ عَلَى رَبِيعِ الْأَنَامِ وَ نَضْرَةِ الْأَيَّام‏!

دریا به دیده تر من گریه می کند * آتش به سوز حنجر من گریه می کند

از حلقه‌های سلسله خون می چکد چو اشک * زنجیر هم به پیکر من گریه می کند

رأس حسین بر همه سر می زند ولی * چون می رسد برابر من گریه می کند

ای اهل شام پای نکوبید بر زمین * کاین جا ستاده مادر من گریه می کند

تا روز حشر هرکه به گل می کند نگاه * بر لاله های پر پر من گریه می کند

السلام علیک یا سید الساجدین یا زین العابدین؛ سلام، درود و ارادت و تحیت خدمت شما دوستان عزیز و همراهان گرانقدر شبکه جهانی حضرت ولی عصر (عج الله تعالی فرجه الشریف)؛ امشب، شب دوازدهم ماه محرم شب شهادت غریبانه و مظلومانه سید الساجدین امام زین العابدین (سلام الله علیه) است عرض تسلیت و تعزیت خدمت همه شما مشتاقان و شیفتگان و ارادت مندان اهل بیت دارم.

ایام اسارت ال الله است امیدوارم که این روزها و شب‌ها که عزادار وجود نازنین مولایمان امام زمان (علیه السلام) است با این اشک‌ها و گریه‌های ما با ناله و سوز مجالس و محافل عزاداری ما مرهمی بر قلب مقدس حضرت باشد. البته امروز در کشور عراق بود امشب شام غریبان شهدای کربلا است تمام این روضه‌ها و عزاها یک جا امشب جمع است و قلب مقدس مولایمان امام زمان (عج الله تعالی فرجه الشریف) عزادار، عرضه می داریم یا بقیة الله آجرک الله!

 امشب هم خدمت تان هستیم برنامه زنده مع امام منصور تقدیم حضور شما عزیزان می شود و خوشحال می شویم اگر عزیزان نکته، مطلب و دلنوشته ای دارند از طریق راههای ارتباطی که برای شما فراهم است حتما به ما انتقال بدهید.

امشب توفیق داریم در خدمت جناب حجت الاسلام والمسلمین حاج اقای مرعشی عزیز هستیم و ان شاءالله از بیان ایشان در مورد امام سجاد (علیه السلام) بهره کامل و وافی را خواهیم برد.

اقا سید خدمت شما سلام عرض می کنم خیلی خوش آمدید عرض تسلیت و تعزیت دارم

استاد مرعشی:

علیکم السلام ورحمت الله!

بِسْمِ اللهِ الرَّحْمنِ الرَّحِیمِ، الْحَمْدُلِلَّه رَبّ العَالَمِینْ، وَصَلی الله عَلیٰ مُحَمّدٍ وَآلِه الطَاهِرین؛ السَّلَامُ عَلَى الْحُسَيْنِ وَ عَلِيِّ بْنِ الْحُسَيْنِ وَ عَلَى أَصْحَابِ الْحُسَيْن

 بنده هم خدمت شما و خدمت همه بینندگان عزیز و ارجمند شبکه جهانی حضرت ولی عصر (عج الله تعالی فرجه الشریف)، تسلیت عرض می کنم. ان شاء الله که عزاداری‌ها همه مقبول درگاه احدیت قرار گرفته باشد و ان شاء الله بتوانیم جزء شفاعت شده‌های یوم الورود آقا ابا عبدالله الحسین باشیم.

مجری:

خیلی متشکرم آماده هستیم از فرمایشات شما استفاده کنیم اگر مقدمه و مطلبی است می شنویم و بعد سراغ سوالاتی می رویم که مربوط به حضرت سید الساجدین (سلام الله علیه) است.

استاد مرعشی:

طبق روال برنامه‌های که الحمدلله توفیق داریم در محضر عزیزان هستیم یک مختصر نکته ای نسبت به وجود نازنین حضرت ولی عصر (عج الله تعالی فرجه الشریف) عرض کنم و دوست دارم این مطلب را با این سوال آغاز کنیم این همه سیاه پوش کردن‌ها و این همه سیاه پوشیدن‌ها عزاداری‌ها و همه این ها برای چیست و چرا این همه عزاداری کنیم؟

اگر بگوییم این برای تعظیم شعائر است در قرآن هم آمده:

(ذَلِكَ وَمَنْ يعَظِّمْ شَعَائِرَ اللَّهِ فَإِنَّهَا مِنْ تَقْوَى الْقُلُوبِ)

اين است (مناسک حج)! و هر کس شعائر الهي را بزرگ دارد، اين کار نشانه تقواي دلهاست.

سوره حج (22): آیه 32

تعظیم شعائر تقوی القلوب است درست، این تعظیم شعائر است و بسیار کار، کار به جایی است. اگر بخواهیم بگوییم این نماد شیعه است و شیعه این کار را انجام می دهد و اگر ما اندکی کوتاه بیاییم در حقیقت احیاء شیعه و اهل بیت را انجام ندادیم این هم درست است.

اگر بخواهیم بگوییم یاد حضرت آقا ابا عبدالله الحسین نماد ظلم ستیزی است این هم درست، اگر بگوییم نماد حمایت از مظلوم و کمک کردن به مظلوم است همه این ها حرف درستی است.

اما نکته ای که بنده دوست دارم امشب به آن اشاره کنم یک نکته ای است که مرتبط می شود با یک وظیفه ای دیگری که همه ما بر عهده داریم و آن آماده کردن جامعه برای ظهور منتقم آن حضرت است. آماده کردن جامعه برای ظهور اقا حضرت آقا ولی عصر (عج الله تعالی فرجه الشریف) است چطور اقا ابا عبدالله به این عزاداری‌ها مربوط می شود؟ خیلی ارتباط وثیقی بین این دو تا است.

وجود نازنین حضرتش وقتی قیام و ظهور می کنند بالاخره قرار است خودشان را به جهانیان معرفی کنند در کتاب‌های مختلفی که جریان ظهور و اتفاقاتی که در زمان ظهور می افتد را مطالعه کنیم می بینیم که یکی از صحبت‌ها و یکی از نداهای که حضرت می فرماید همین است قرار است خودشان را معرفی کنند دقت کنیم ببینیم به چه واسطه ای حضرت خودشان را معرفی می کنند. وقتی تعابیر را نگاه می کنیم می بینیم حضرت خودشان را با نام جدشان ابا عبدالله الحسین معرفی می کنند.

حالا تعبیر حوزوی اش می گوید مُعَرِّفْ باید اجلای از مُعَرَّفْ باشد؛ یعنی این که همه جهانیان گویا حسین ابن علی را شناخته اند و حالا که به این جا رسیده امام زمان می گوید من نوه همان حسینی هستم که شما می شناسید. جامعه امام زمانی کِیْ مهیا می شود؟ از همین روایات استفاده کنیم زمانی که حسین را بشناسد باید حسین شناسانده بشود که حضرت بیایند بگویند من نوه همان امام هستم که این گونه بود.

چگونه بود؟ باهم ببینیم این کتابی که ملاحظه می کنید کتاب الزام الناصب فی اثبات حجت الغائب، نویسنده آن شیخ علی یزدی حائری است. در صفحه 233 نقل می کند:

«إذا ظهر القائم (عج) قام بين الركن والمقام وينادي بنداءات خمسة: الأول: ألا يا أهل العالم أنا الإمام القائم، الثاني: ألا يا أهل العالم أنا الصمصام المنتقم، الثالث: ألا يا أهل العالم أن جدي الحسين قتلوه عطشان، الرابع: ألا يا أهل العالم إن جدي الحسين (عليه السلام) طرحوه عريانا، الخامس: ألا يا أهل العالم إن جدي الحسين ( عليه السلام ) سحقوه عدوانا»

إلزام الناصب في إثبات الحجة الغائب عجّل الله تعالى فرجه الشريف؛ ‏نويسنده: يزدى حايرى، على‏ (تاريخ وفات مؤلف: 1323 ق‏)، محقق / مصحح: عاشور، على‏، ناشر: مؤسسة الأعلمى‏، لبنان بیروت: 1422ق، ج2، ص223

«إذا ظهر القائم (عج) قام بين الركن والمقام»؛ در جوار کعبه معظمه می ایستند، «وينادي بنداءات خمسة»، پنج تا ندا سر می دهند «الأول: ألا يا أهل العالم أنا الإمام القائم»، قرار است خودشان را به جهانیان معرفی کنند، ای جهانیان من هستم آن امامی که قیام کرده است.

«الثاني: ألا يا أهل العالم أنا الصمصام المنتقم»، ای اهل عالم، ای جهانیان من همان شمشیر برنده انتقام گیرنده هستم. تا این جا این دو تا ندا است که من آمدم. سوم، چهارم و پنجم معرفی حضرت است طوری که همه حضرت را بشناسند.

«الثالث: ألا يا أهل العالم أن جدي الحسين قتلوه عطشان»؛ ای اهل عالم آگاه باشید من نوه همان حسینی هستم که شنیدید او را تشنه کشتند. «الرابع: ألا يا أهل العالم إن جدي الحسين (عليه السلام) طرحوه عريانا» من نوه همان کسی هستم، جد من همان حسینی است که او را رها کردند در حالی که عریان بود. «الخامس: ألا يا أهل العالم إن جدي الحسين ( عليه السلام ) سحقوه عدوانا»، ای جهانیان جد من حسین همان کسی است که او را شناختید و می دانید همان کسی که با کینه‌ها پایمال شد زیر سم اسب ستوران رفت و این گونه اتفاقات افتاد.

نکته ای که می خواستم در همین ابتدای بحث مطرح کنم اگر می خواهید جامعه مهدوی را بسازید بدانید جامعه مهدوی، جامعه ای است که حسین را شناخته، چرا وقتی که حضرت ظهور می فرماید، می فرماید که من همان مهدی نوه ای حسینی هستم که این اتفاق برای شان افتاد.

ان شاء الله که بتوانیم در این مسیر، در مسیر منتظر حقیقی بودن و شناساندن حضرت آقا ابا عبدالله الحسین موفق باشیم.

مجری:

خیلی ممنون و متشکرم، با توجه به این که امشب، شب دوازدهم ماه محرم و شب شهادت غریبانه و مظلومانه چهارمین ستاره ای درخشان آسمان امامت و ولایت آقا و مولای مدفون در جنت البقیع است ان شاء الله ادامه گفتگوی مان را در مورد شخصیت امام سجاد (علیه السلام) خواهیم داشت.

حاج آقای مرعشی من دوست دارم به صورت اجمالی یک نگاهی به زندگی امام سجاد (علیه السلام) داشته باشیم.

استاد مرعشی:

بسیار عالی! ان شاء الله سعی می کنیم در این جلسه نکاتی نسبت به وجود نازنین حضرتش بیان کنیم به صورت اجمالی حضرت اقا علی ابن الحسین زین العابدین امام سجاد (علیه السلام) تاریخ ولادت شان در اثنای همان ولادت‌های مبارک ماه شعبان است در پنجم ماه شعبان دیده به جهان گشودند.

یک مطلب هم است بعضی جاها نقل شده که پانزده جمادی الثانی را به عنوان زاد روز ایشان نقل کرده اند که در سال 38 قمری بوده است و حضرت در مدینه منوره دیده به جهان گشوده اند. در جریان واقعه کربلا حضرت 23 ساله باید باشند طبق همین نقلی که خدمت تان عرض کردیم که سال 38 به دنیا آمده باشند و تا سال 61 بیست سال می شود که حضرت در زمان آن واقعه 23 ساله بوده اند.

در دوازدهم یا بیست و پنجم محرم سال 94 یا 95 هجری هم تاریخ شهادت شان است به یک نقل همین دوازدهم همین امشب می شود که الحمدلله موفق هستیم پای مجالس اقا امام سجاد می نشینیم و یک نقل هم بیست و پنجم محرم است که در سن 57 سالگی حضرت به شهادت می رسند.

مجری:

خیلی ممنون و متشکرم، فردا که روز دوازدهم محرم است از بین بزرگان و قدمای ما کدام شخصیت به عنوان روز شهادت حضرت سجاد (علیه السلام) فردا را عنوان کرده اند و این روز را به عنوان روز شهادت می دانند؟

استاد مرعشی:

یک نقل جزء مشهورها است که دوازدهم ماه محرم این گونه است بخواهیم از قدما خیلی سریع اشاره کنیم مرحوم شیخ طبرسی که صاحب تفسیر مجمع البیان است یک کتاب هم به نام اعلام الوری دارد همین مشخصات را معمولا در آن کتاب نقل می کنند.

در کتاب اعلام الوری صفحه 256 نقل شده است:

«و توفي يوم السبت لاثنتي عشرة ليلة خلت من المحرم سنة خمس و تسعين من الهجرة و دفن بالبقيع مع عمه الحسن (علیه السلام)»

نام كتاب: إعلام الورى بأعلام الهدى( ط- القديمة)؛ نويسنده: طبرسى، فضل بن حسن‏ (تاريخ وفات مؤلف: 548 ق‏)، محقق / مصحح: ندارد، ناشر: اسلاميه،‏ تهران‏: 1390 ق، ص256

در دوازدهم ماه محرم که روز شنبه ای هم بود این وفات و شهادت اتفاق افتاد، بعضی‌ها اصل همین نقل را هم به یک نحوی دیگر و یک ویرگول را قبل از اثنتی عشرة گذاشتند همه این را باهم خواندند هجده ماه محرم شده است. اما آن چیزی که از بیان شیخ طبرسی بر می آید این است که دوازدهم به عنوان روز شهادت حضرت این را ایشان قلمداد کردند که اصل کتاب هم کتاب معتبر است و نقل‌های هم که می کنند از کافی مصادری را ذکر کرده اند و هم از ارشاد شیخ مفید نقل کردند و هم از مناقب ابن شهر آشوب آوردند. این صحبت، صحبتی است که مرحوم طبرسی نقل کرده است.

مجری:

یک نکته ای که خیلی مشهور و معروف شده است این است که مادر بزرگوار و گرانقدر ایشان حضرت شهربانو ایرانی تبار بودند واقعا این درست و در تاریخ آمده است؟

استاد مرعشی:

خدمت شما عرض کنم بله مادر بزرگوار ایشان به نام حضرت شهربانو معروف است یکی از القاب حضرت هم به همین مناسبت ذوالخیرتین بوده است مناسبتش را عرض می کنیم این مطلب، مطلبی نیست که فقط شیعه بخواهد نقل کرده باشد فقط افرادی که مرتبط با فارس و ایران باشند بخواهند این‌ها را نقل کرده باشند.

آقای علاء الدین مغلطای حنفی مذهب شاگرد ابن تیمیه و استاد ابن ملقن معروف است یک کتاب به اسم اکمال تهذیب الکمال دارد که در باب رجال این کتاب را نوشته است در این کتاب در جلد 9 این مطلب را از کتاب الکامل ذکر می کند البته نه کتاب الکامل فی التاریخ، کتاب الکامل فی اللغه والادب برای اقای ثمالی عضدی است، از آن کتاب نقل می کند.

«وفي " الكامل " للثمالي: كان يقال له: ابن الخيرين، لقوله - صلى الله عليه وسلم -: " لله من عباده خيريان فخيرته من العرب قريش، ومن العجم فارس ". ولما سأل سعيد بن المسيب رجل عنه، فقال: من هذا يا عم؟ قال: هذا الذي لا يسع مسلما أن يجهله.»

الكتاب: إكمال تهذيب الكمال في أسماء الرجال؛ المؤلف: مغلطاي بن قليج بن عبد الله البكجري المصري الحكري الحنفي، أبو عبد الله، علاء الدين (المتوفى: 762هـ)، المحقق: أبو عبد الرحمن عادل بن محمد - أبو محمد أسامة بن إبراهيم، الناشر: الفاروق الحديثة للطباعة والنشر1422 هـ‍‍ - 2001 م، ج9، ص304

«كان يقال له: ابن الخيرين» به حضرت ابن الخیرین می گفتند، «لقوله - صلى الله عليه وسلم -: " لله من عباده خيريان» خداوند دو تا قوم به عنوان قوم برتر برگزیده و معرفی کرده است «فخيرته من العرب قريش» بهترین قوم از عرب‌ها قریش هستند. «ومن العجم فارس» و از عجم فارس است که حضرت اقا زین العابدین فرزند دو تا خوبی شده است هم بواسطه پدر از قریش است و بواسطه مادر که حضرت شهربانو باشد از قوم فارس می شود.

این مطلب نه تنها در کتب شیعه بلکه در کتب اهل سنت هم آمده است همان طور که عرض کردیم اقای مغلطای حنفی مذهب است. در کتاب‌های شیعه هم مفصل به حضرت شهربانو اشاره شده است.

کتاب اصول کافی مرحوم کلینی، در صفحه 355 در کتاب الحجه ذیل باب مولد علی ابن الحسین ذکر می کنند همان اولین مطلب را از حضرت آقا امام باقر (علیه السلام) نقل می کند.

«قَالَ لَمَّا أُقْدِمَتْ بِنْتُ يَزْدَجِرْدَ عَلَى عُمَرَ أَشْرَفَ لَهَا عَذَارَى الْمَدِينَةِ وَ أَشْرَقَ الْمَسْجِدُ بِضَوْئِهَا لَمَّا دَخَلَتْهُ فَلَمَّا نَظَرَ إِلَيْهَا عُمَرُ غَطَّتْ وَجْهَهَا وَ قَالَتْ أُفٍّ بِيرُوجْ بَادَا هُرْمُزْ فَقَالَ عُمَرُ أَ تَشْتِمُنِي هَذِهِ وَ هَمَّ بِهَا فَقَالَ لَهُ أَمِيرُ الْمُؤْمِنِينَ (علیه السلام) لَيْسَ ذَلِكَ لَكَ خَيِّرْهَا رَجُلًا مِنَ الْمُسْلِمِينَ وَ احْسُبْهَا بِفَيْئِهِ فَخَيَّرَهَا فَجَاءَتْ حَتَّى وَضَعَتْ يَدَهَا عَلَى رَأْسِ الْحُسَيْنِ (علیه السلام) مَا اسْمُكِ فَقَالَتْ جَهَانْ شَاهُ فَقَالَ لَهَا أَمِيرُ الْمُؤْمِنِينَ (علیه السلام) بَلْ شَهْرَبَانُوَيْهِ ثُمَّ قَالَ لِلْحُسَيْنِ يَا أَبَا عَبْدِ اللَّهِ لَتَلِدَنَّ لَكَ مِنْهَا خَيْرُ أَهْلِ الْأَرْضِ فَوَلَدَتْ عَلِيَّ بْنَ الْحُسَيْنِ (علیه السلام) وَ كَانَ يُقَالُ لِعَلِيِّ بْنِ الْحُسَيْنِ (علیه السلام) ابْنُ الْخِيَرَتَيْنِ فَخِيَرَةُ اللَّهِ مِنَ الْعَرَبِ هَاشِمٌ وَ مِنَ الْعَجَمِ فَارِسُ»

الكافي (ط - الإسلامية)؛ نویسنده: كلينى، محمد بن يعقوب بن اسحاق، محقق/ مصحح: غفارى على اكبر و آخوندى، محمد، ناشر: دار الكتب الاسلامیة، ج1، ص467، بَابُ مَوْلِدِ عَلِيِّ بْنِ الْحُسَيْنِ ع‏، ح1

«قَالَ لَمَّا أُقْدِمَتْ بِنْتُ يَزْدَجِرْدَ عَلَى عُمَرَ»، زمانی که اسرا را از فارس آورده بودند این‌ها را نزد خلیفه دوم آوردند «أَشْرَفَ لَهَا عَذَارَى الْمَدِينَةِ» نسوان و دوشیزگان مدینه آمدند به سمت جایی آمدند که دختر یزدگرد را آورده بودند «وَ أَشْرَقَ الْمَسْجِدُ بِضَوْئِهَا لَمَّا دَخَلَتْهُ» یک طوری همه خوشحال شده بودند گویا تمام مسجد به واسطه این دختر یزدگر نورانی شده بود «فَلَمَّا نَظَرَ إِلَيْهَا عُمَرُ غَطَّتْ وَجْهَهَا» همین لحظه بود که خلیفه دوم یک نگاهی انداخت، نگاه به یک شیوه ای بوده که در تعبیر است غطت وجهها این دختر یزدگر صورت خودش را پوشاند وقتی که عمر به او نگاه کرد.

«وَ قَالَتْ أُفٍّ بِيرُوجْ بَادَا هُرْمُزْ» زمانی که دختر یزدگرد عمر را می بیند این جمله را می گوید آن پیروز بادا هرمز که می گفتیم دیگر تمام شد. این که عمر به صورت دختر یزدگر نگاه کرد خود این مطلب هم نشانده این است که چقدر غیرت و ناموس در همان زمان هم بین ایرانیان بارز بوده است و این حرکت عمر به عنوان حرکت ناشایست تلقی می شده است.

عمر نفهمید صحبت چه است فکر کرد به او توهین شده است. «فَقَالَ عُمَرُ أَ تَشْتِمُنِي هَذِهِ» آیا داری به من توهین می کنی؟ «وَ هَمَّ بِهَا» اهتمام ورزید که یک توجه خاصی به دختر یزدگر بکند. آن جا امیر المؤمنین هم حاضر بود «فَقَالَ لَهُ أَمِيرُ الْمُؤْمِنِينَ (علیه السلام) لَيْسَ ذَلِكَ لَكَ» حضرت اقا امیر المؤمنین به عمر نهیب زد تو حق چنین کاری را نداری «خَيِّرْهَا رَجُلًا مِنَ الْمُسْلِمِينَ وَ احْسُبْهَا بِفَيْئِهِ» به او (دختر یزدگرد) این اختیار را بده که یک مرد را از میان مسلمین انتخاب کند «وَ احْسُبْهَا بِفَيْئِهِ» فرض کن این آن غنیمتی است که سهم آن فرد بوده و از این جنگ به او رسیده است.

عمر هم همین کار را کرد «فَخَيَّرَهَا» دختر یزدگرد مخیر شده است «فَجَاءَتْ حَتَّى وَضَعَتْ يَدَهَا عَلَى رَأْسِ الْحُسَيْنِ (علیه السلام)» جلو امد و دستش را بر روی سر امام حسین (علیه السلام) قرار داد. وقتی امیر المؤمنین این انتخاب را دید قرار است عروس اقا امیر المؤمنین بشود، امیر المؤمنین از دختر یزدگر پرسید «مَا اسْمُكِ» اسمت چه است؟ «فَقَالَتْ جَهَانْ شَاهُ» اسم من جهانشاه است. دختر یزدگرد آمد خودش را معرفی کرد گفت اسم من جهانشاه است. «فَقَالَ لَهَا أَمِيرُ الْمُؤْمِنِينَ (علیه السلام) بَلْ شَهْرَبَانُوَيْهِ» امیر المؤمنین فرمود از این بعد اسمت شهربانو ویه یا همان شهربانوی که خود مان می گوییم شد.

«ثُمَّ قَالَ لِلْحُسَيْنِ يَا أَبَا عَبْدِ اللَّهِ لَتَلِدَنَّ لَكَ مِنْهَا خَيْرُ أَهْلِ الْأَرْضِ» از این خانم فرزندی برای تو به دنیا می آید که خیر اهل الارض بهترین اهل زمین است. «فَوَلَدَتْ عَلِيَّ بْنَ الْحُسَيْنِ (علیه السلام)» این گونه شد که حضرت اقا زین العابدین به دنیا آمد، «وَ كَانَ يُقَالُ لِعَلِيِّ بْنِ الْحُسَيْنِ (علیه السلام) ابْنُ الْخِيَرَتَيْنِ» به همین مناسبت هم اقا امام سجاد را ابن الخیرتین نامیدند. «فَخِيَرَةُ اللَّهِ مِنَ الْعَرَبِ هَاشِمٌ» بهترین قومی که در عرب است بنی هاشم و قریش هستند که اقا ابا عبدالله از همان قوم است «وَ مِنَ الْعَجَمِ فَارِسُ» و از بین عجم‌ها فارس است که الان دختر یزدگرد هم نسبش به فارس می رسد. به همین خاطر اقا امام زین العابدین ابن الخیرتین شد.

این نکته ای بود که دیدیم هم در کتب اهل سنت نقل شده بود و هم کتب شیعی به این مطلب اشاره کرده بودند.

مجری:

این نکته را هم بگوییم یک وقت شبهه ای برای مخاطبین ایجاد نشود چون آن فرمایشی که حضرت اقا امیر المؤمنین (صلوات الله علیه) فرمود آن دختر را آزاد بگذارید که خودش انتخاب کند به این معنا نیست که امام حسین (علیه السلام) در جنگ ایران شرکت کرده بودند یا امیر المؤمنین در جنگ شرکت کرده بود پس به عنوان غنیمت ایشان آقا امام حسین را انتخاب کرد چنین چیزی نبود.

استاد مرعشی:

قطعا همین طور است مخصوصا زمانی که مشاهده می کنیم افراد حاضر در آن‌جا خلیفه دوم است، امیر المؤمنین است، همین نشان می دهد که حداقل از این سه نفری که نام شان در آن‌جا برده شده دو نفرشان قطعا در چنین جنگی نبودند. در مورد ابا عبدالله الحسین هم طبق اسناد معتبر است که در چنین جنگی حضور نداشته است.

مجری:

خیلی ممنون و متشکرم این هم یک افتخاری برای ما اهل فارس و اهل ایران است که حضرت شهربانو مادر گرانقدر سید الساجدین امام زین العابدین (سلام الله علیه) ایرانی و همسر بزرگوار حضرت امام حسین (سلام الله علیه) هستن.

جناب اقای مرعشی! ایا این که حضرت شهربانو در کربلا بودند و یا نبودند ما نقلی داریم؟

استاد مرعشی:

آن چیزی که بنده دیده بودم که ظاهرا نقل معتبرتری است این است که در همان ابتدای طفولیت حضرت اقا امام سجاد (علیه السلام) ایشان از دنیا می رود که بیست و سه سال قبل از واقعه کربلا بوده است. این یک نقل نسبتا معتبری بود که همین امروز این مطلب را مشاهده کردم.

در بعضی از مقاتل نام یک زنی آورده شده که احتمال می دهند ایشان باشد، اما چیزی که به صورت مسلم آمده این است که در همان ابتدای ولادت آقا امام سجاد ایشان از دنیا رفته است.

مجری:

ان شاءالله قسمت و روزی همه مان جنت البقیع بشود، این روزها خبرهای هم شنیدیم و تصاویری هم از مدینه منوره و جنت البقیع رسید حتما دوستان عزیز هم در فضای مجازی دیدند که در ایام محرم ندای لبیک یا حسین در جنت البقیع شنیده شده است و جمعی زیادی از شیعیان در حال خروج از جنت البقیع هستند و به سر و سینه می زنند و نام امام حسین را می برند و عزاداری امام حسین (علیه السلام) را می کنند.

ان شاء الله روزی بشود که شیعیان عربستان هم بتوانند در کنار مضجع نبی مکرم و معظم و اهل بیت عصمت و طهارت مدفون در جنت البقیع مراسم و محافل عزاداری را بر پا کنند.

صحبت از مادر شد، مادر امام سجاد، اجازه بدهید یاد کنیم از همه پدر و مادرهای که جایشان بین ما خالی است از دنیا رفته اند و ما را در این راه قرار داده اند مادرانی که از شیره جانشان به ما دادند در روضه‌های امام حسین اشک ریختند و به ما شیر دادند و ما را بزرگ کردند پدرانی که دست ما را گرفتند و در محافل و مجالس امام حسین (علیه السلام) بردند از همه عزیزان در گذشته مان یاد می کنیم پدرها و مادرها، علما و صلحا و شهدای عزیزمان شهید حاج قاسم سلیمانی عزیز و یک یادی هم بکنیم از خواهر زاده همکار عزیزمان اقای ممتحن جوان عاشق سید الشهداء که همین چند روز گذشته به عشق سفر زیارت کربلا و به عشق به این که روز عاشورا کربلا باشند حرکت می کند و در مسیر راه تصادف می کند و از دنیا می رود و ان شاء الله مهمان سید الشهدا هم هستند و چه توفیقی که این جوان پاک و پاکیزه روز عاشورا مراسم تشیع و تدفینش بوده است، ان شاء الله قسمت همه مان بشود مثل چنین ایامی کربلای معلا باشیم!

(میان برنامه)

مجری:

اصلا کجا نوشته اند که در روز معرکه * در قتلگاه باز شود پای مادری

اصلا کجا نوشته اند که هنگامه غروب * در خیمه گاه باز شود پای لشکری

اصلا کجا نوشته اند که در پیش خواهری * باید جدا کنند گلوی برادری

من مانده ام چطور تو را غسل می دهند * اصلا چه غسل دادنی اصلا چه پیکری

در زیر سم اسب چه می کردی ای حسین * از تو نمانده است برایم به جز سری

دادشم حسین جان:

از روی نیزه سایه ات افتاده بر سرم * ممنونم ای حسین که در فکر خواهری

صلی الله علیک یا ابا عبدالله الحسین، ایام، ایام اسارت آل الله است و بزرگترین غم، غصه، روضه اشک و ناله ای که این روزها داریم همین اسارت اهل بیت عصمت و طهارت است.

ان شاء الله این مجالس و محافل عزاداری ادامه داشته باشد، مردم بعضی‌ها فکر می کنند همه چیز تا روز عاشورا است و دیگر تمام، مجالس و محافل و روضه‌ها جمع بشود، نه تازه شروع شده است و ما باید ان شاء الله این مجالس و محافل عزاداری را روزها و شب‌ها روضه‌های خانگی که از قدیم برکت داشته و تا حالا هم ادامه داشته ان شاء الله ادامه بدهیم و بتوانیم بهره کافی و وافی را ببریم.

امشب هم که شب شهادت امام سید الساجدین زین العابدین (سلام الله علیه) است و برنامه زنده مع امام منصور با حضور سرور عزیز و گرانقدرمان حاج آقای مرعشی عزیز تقدیم حضور شما می شود.

حاج اقا یک نکته ای که بخواهیم بهتر بهره ببریم نظر علمای اهل سنت یا تعابیری که احیانا علمای اهل سنت نسبت به امام سجاد (علیه السلام) در منابع و کتاب‌هایشان آورده اند چه است؟

استاد مرعشی:

چه بسا آن مخاطبین خاصی که دارند برنامه را مشاهده می کنند و از این شبکه منتظر این نوع مطالب و این نوع سوالات هم باشند حضرت اقا امام زین العابدین (علیه السلام) در منابع مختلف اهل سنت که نگاه می کنیم در صحیح بخاری و صحیح مسلم و صحاح سته ای که دارند از ایشان روایت نقل شده است یعنی با این که خیلی حواس شان بوده که این‌ها یک فیلترهای بسیار شدیدی قرار می دادند که حتی نقل روایت به هر بهانه ای که است جلویش گرفته بشود از بین اهل بیت و افرادی که احتمال می دادند که بخواهند مخالفتی با حکومت وقت داشته باشند.

اما بالاخره افرادی که در بین اهل سنت معروف‌تر هستند و کتب مطرح‌تری دارند مطالبی را نقل کرده اند خوب احادیثی هم که نقل کرده اند بیشتر در باب بعضی از احکام حج و مطالبی که یکبار به یک نحوی به این بساطی که پهن کرده اند و این اتفاقاتی که قرار است آن‌ها تأیید گرش باشند به آن‌ها دخلی نداشته باشد این از یک طرف.

ما تعابیری که نسبت به خود شخص حضرت اقا امام زین العابدین می بینیم، تعابیر، تعابیر بسیار زیادی است ما بخواهیم بشماریم شاید صرف گفتن شان هم فرصت نرسد بعضی از این‌ها را تا جای که فرصت است نشان بدهیم.

من بعضی از مطالب را از طریق فایل ورود نشان بدهم و بعضی از مطالب را به اصل منبع مراجعه و مشاهده می کنیم اولین تعبیر، تعبیر مالک ابن انس متوفای179 هجری است، امام مالک اهل سنت است:

«قال مالك: وإن علي بن حسين كان من أهل الفضل وكان يأتيه فيجلس إليه ويطول عبيد الله في صلاته ولا يلتفت إليه»

المعرفة والتاريخ؛ اسم المؤلف: أبو يوسف يعقوب بن سفيان الفسوي الوفاة: 277هـ، دار النشر: دار الكتب العلمية - بيروت - 1419هـ- 1999م، تحقيق: خليل المنصور، ج1، ص300

به اهل فضل بودن حضرت تصریح می کند. در جای دیگر دارد:

«عن مالك قال لم يكن في أهل البيت مثله وهو ابن أمة»

سير أعلام النبلاء؛ اسم المؤلف: محمد بن أحمد بن عثمان بن قايماز الذهبي أبو عبد الله الوفاة: 748، دار النشر: مؤسسة الرسالة - بيروت - 1413، الطبعة: التاسعة، تحقيق: شعيب الأرناؤوط , محمد نعيم العرقسوسي، ج4، ص389

هیچ کس در بین اهل بیت رسول الله مثل اقا امام سجاد نیست با این قید وهو ابن امة، اشاره می کند به این که این حرف یا تعریض است و یا کنایه است به هر صورت که است ایشان را فرزند کنیز تلقی می کند.

آقای واقدی متوفای 207 دارد:

«وقال الواقدي كان من أورع الناس وأعبدهم وأتقاهم لله عز وجل»

البداية والنهاية؛ اسم المؤلف: إسماعيل بن عمر بن كثير القرشي أبو الفداء الوفاة: 774، دار النشر: مكتبة المعارف – بيروت، ج9، ص104

این تعبیر اقای واقدی است که اشاره به تقوا و ورع اقا امام زین العابدین دارد. عجلی تصریح به ثقه بودن و تابعی بودن حضرت می کند. ابن قطیبه دینوری باز همین طور، اقای یعقوبی متوفای 284 به این اشاره می کند:

«وكان أفضل الناس وأشدهم عبادة وكان يسمى زين العابدين وكان يسمى أيضا ذا الثفنات لما كان في وجهه من أثر السجود وكان يصلي في اليوم والليلة ألف ركعة ولما غسل وجد على كتفيه جلب كجلب البعير فقيل لأهله ما هذه الآثار قالوا من حمله للطعام في الليل يدور به على منازل الفقراء»

تاريخ اليعقوبي؛ اسم المؤلف: أحمد بن أبي يعقوب بن جعفر بن وهب بن واضح اليعقوبي الوفاة: 292، دار النشر: دار صادر – بيروت، ج2، ص303

بهترین و عابدترین مردم بود، به خاطر همین هم لقب زین العابدین را به ایشان دادند این مطلب را اقای یعقوبی تاریخ نگار می نویسد و اشاره به این صفت هم می کند «وكان يسمى أيضا ذا الثفنات» یکی از صفات معروفی که حضرت داشته همین ذا الثقنات بوده است. ثقنات به این معنی که شترها زانویشان در اثر نشستن و این ها پینه می بندد کسی که روی پیشانی اش پینه بسته را به همان مناسبت این تعبیر را به کار می برند کنایه از کثرت سجده است. «لما كان في وجهه من أثر السجود» اقای یعقوبی این جمله را دارد.

آقای ابن عبد ربه اندلسی باز اشاره می کند به این که از افضل بنی هاشم است ابن حبان باز همین تعبیر را دارد اشاره می کند که از فقهای اهل مدینه و عباد اهل مدینه است سید العابدین در زمان خودش است در تعبیر دیگری دارد من فقهاء اهل البیت و افاضل بنی هاشم و عباد المدینه دارد.

آقای ابو نعیم اصفهانی از ایشان تعریف می کند و اقای ابن ابی الحدید در مورد حضرت چنین صحبتی را دارد. آقای نووی دارد:

«وأجمعوا على جلالته في كل شيء»

تهذيب الأسماء واللغات؛ اسم المؤلف: محي الدين بن شرف النووي الوفاة: 676هـ، دار النشر: دار الفكر - بيروت - 1996، الطبعة: الأولى، تحقيق: مكتب البحوث والدراسات، ج1، ص314

 را به کار می برد. نشان می دهد که این مطلب، مطلب اجماعی بوده است به صرف همین نقل‌های را که داریم می کنیم باز این اجماع کامل ثابت می شود. تعابیر، تعابیر زیادی است اگر بخواهیم بگویم فراوان است. یا مثلا تعبیر اقای ذهبی متوفای 748 دارد:

«مناقبه كثيرة من صلواته وخشوعه وحجه وفضله رضي الله عنه»

العبر في خبر من غبر؛ اسم المؤلف: شمس الدين محمد بن أحمد بن عثمان الذهبي الوفاة: 748هـ، دار النشر: مطبعة حكومة الكويت - الكويت - 1984، الطبعة: ط2، تحقيق: د. صلاح الدين المنجد، ج1، ص111

 این قدر زیاد است که صرف اشاره کردن را بسنده می کنند. در جای دیگر شمس الدین ذهبی در ذیل احوالات آقا علی ابن الحسین (علیه السلام) اشاره می کند و می گوید:

«وكان له جلالة عجيبة وحق له والله ذلك فقد كان أهلا للإمامة العظمى لشرفه وسؤدده وعلمه وتألهه وكمال عقله قد اشتهرت قصيدة الفرزدق وهي سماعنا أن هشام بن عبد الملك حج قبيل ولايته الخلافة فكان إذا أراد استلام الحجر زوحم عليه وإذا دنا علي بن الحسين من الحجر تفرقوا عنه إجلالا له فوجم لها هشام وقال من هذا فما أعرفه فأنشأ الفرزدق يقول:

 هذا الذي تعرف البطحاء وطأته * والبيت يعرفه والحل والحرم

هذا ابن خير عباد الله كلهم * هذا التقي النقي الطاهر العلم»

سير أعلام النبلاء؛ اسم المؤلف: محمد بن أحمد بن عثمان بن قايماز الذهبي أبو عبد الله الوفاة: 748، دار النشر: مؤسسة الرسالة - بيروت - 1413، الطبعة: التاسعة، تحقيق: شعيب الأرناؤوط , محمد نعيم العرقسوسي، ج4، ص398

«وكان له جلالة عجيبة وحق له» یک جلالت بزرگ و عجیبی داشت در حالی که شایسته او هم این جلالت بود «والله ذلك» قسم می خورد که قطعا این طور بوده است «فقد كان أهلا للإمامة العظمى» شایسته امامت عظمی بوده است این که امامت عظمی چه است خود اقای ذهبی که در سلفی گری معروف است باید توضیح بدهد که اگر ایشان اهل امامت عظمی بوده پس افراد دیگری که شما به ایشان تمسک می کنید چه کاره هستند. «فقد كان أهلا للإمامة العظمى لشرفه وسؤدده وعلمه» به خاطر شرافتی که داشته به خاطر سیادت و بزرگی که داشه و به خاطر علمی که داشته است.

 «وتألهه وكمال عقله» به خاطر معرفتی که داشته، خداشناسی که داشته و کمال عقلش و بعد از آن هم این قصیده معروف فرزدق را ذکر می کند. «هذا الذي تعرف البطحاء وطأته...» که قصیده معروفی است که تماما در باب مناقب و فضائل حضرت آقا امام زین العابدین است.

تعابیر زیاد است اگر بخواهیم یکی یکی بشماریم صرف گفتن شان هم فکر می کنم از بحث‌های دیگر می مانیم.

مجری:

خیلی ممنون و متشکر، لطف فرمودید. من این نکته را عرض کنم یک بخشی را ان شاء الله به عنوان سوال مهم و اساسی و کلیدی بپرسم من شاید بیش از بیست و دو، یا بیست و سه سال است که در رسانه هستم رادیو، تلویزیون و رسانه‌های مختلف بارها و بارها از روزی اولی که آمدم در هر برنامه که متناسب امام سجاد (علیه السلام) بوده این را گفتم و تلاشم بر این بوده که این واژه‌ها و کلماتی که گاهی در گذشته به کار می بردیم و وقتی نام امام سجاد یا امام زین العابدین برده می شد بارها دیده بودم که امام زین العابدین بیمار می گفتند.

یعنی تصور ما از امام این است که یک انسانی که بیمار است و کسالت دارد یک گوشه ای افتاده حالا سال‌های سال یک زندگی هم دارد بعد هم تمام می شود و به شهادت می رسد، نگاه متأسفانه در برخی از الفاظ کلمات و واژه‌های که در گذشته به کار می بردیم و الان هم ممکن است بعضی ها به کار ببرند این تصور بسیار غلط و اشتباهی است که ان شاء الله در این بحث مفصل به آن می پردازیم.

امام سجاد (علیه السلام) در یک مقطعی و آن هم به خاطر شرایط خاص و ویژه ای بوده شاید تقدیر الهی بوده در ایام عاشورا و شهادت امام حسین (علیه السلام) ایشان بیمار بشوند و زنده بمانند تا امامت ادامه پیدا کند.

شما ملاحظه بفرمایید کتاب شریف صحیفه سجادیه از یکی از با ارزش ترین کتب است که از حضرت امام سجاد (علیه السلام) به یادگار مانده است. رساله حقوق امام سجاد (علیه السلام) خیلی عالی است منشور حقوق بشر را اگر راست می گویند و دنبال حقوق بشر هستند بیایند رساله حقوق امام سجاد (علیه السلام) را نگاه کنند ببینید برای تمام آن چه که انسان با آن سر و کار دارد حقوقی را امام سجاد (علیه السلام) بیان کردند.

حق چشم، حق دست، حق گوش، حق زبان، حق پدر و مادر، حق برادر، حق همسر، حق فرزند، حق همسایه و خیلی چیزهای که ما از آن غافل هستیم. یا مناجات‌های که از امام سجاد رسیده مناجات خمسه عشر یا همین دعای ابو حمزه ثمالی که بسیار، بسیار پر معنا است وقتی با دقت نگاه می کنیم می بینیم آن چیزی که ما فکر می کنیم واقعا نیست.

ان شاءالله حاج آقای مرعشی بیشتر در این زمینه برایمان توضیح می دهند.

استاد مرعشی:

بله اصل مطلب و کنه مطلب را فرمودید همین طور و نکته عجیبی که در تکمله فرمایشات شما بنده عرض کنم است این است که در هیچ زبانی یعنی معمولا خیلی وقت ها یک صفت و یک حالتی چه منقبت باشد و چه رذیله باشد هرکدام از این ها باشد از عربی وارد فارسی می شود ما در هیچ تعبیری از تعابیر عربی نمی بینیم که بخواهد این تعبیر را به کار ببرند و بخواهند چنین صفتی بدهند صفات، خیلی صفات زیادی هستند برای اقا امام زین العابدین که شمردند.

این را که عرض می کنم نه صفت صرفا در باب منقبت باشد یعنی چه بسا آن افرادی که دارند احوال و تراجم را اصطلاحا می نویسند آن زندگی نامه افراد را می نویسند نام ها و صفات افراد را می نویسند می آیند هر اسمی برای هر فردی به کار می برد یک نفر است ممکن است به صفت ناپسندی مشهور باشد اون اسماء را به کار می برند اما در هیچ کتابی لفظ بیماری حضرت به آن اشاره نشده است که به عنوان یک صفت باشد متأسفانه نمی دانم کار چه کسانی بوده که این را وارد کردند شاید یک ذوق ناسلیمی بوده از بعضی از افرادی که می خواستند یک هدفی را در ذهن خودشان پرورش می دادند می خواستند شور مقتل خوانی شان را بیشتر کنند که چنین تعابیری را به کار بردند.

اما نکته ای که می خواستم محضرتان عرض کنم این است که در هیچ تعبیری از تعابیر کتب عربی، تراجم، رجال هیچ کدام از این تعبیری که دال بر بیماری حضرت باشد و به عنوان یک صفت به حضرت این را انتساب بدهند نمی بینیم بلکه در طرف مقابل وقتی نگاه می کنیم می بینیم که از ائمه مختلف (علیهم السلام) مطالب مختلفی به دست ما رسیده است قطعا همه آن‌ها در زمان خودشان فعالیت‌های متناسب با زمان خودشان داشتند.

اما یکی از پرکارترین ائمه بازهم تأکید می کنم از حیث آن فعالیت‌های که به دست ما رسیده وقتی نگاه می کنیم می بینیم حضرت اقا امام سجاد (علیه السلام) است که چند تا از آن‌ها را حضرتعالی اشاره کردید و نسبت به این مطالب همین کتبی که به ما رسیده تک تک آن‌ها است اصلا ما زمان حضرت را بخواهیم در نظر بگیریم می بینیم که انبوه شبهات و انبوه بحث‌های اعتقادی هجمه‌های مختلف به سمت جامعه مسلمین آمده بود و از آن طرف یزیدی حاکم شده بود که همه چیز برای همه واضح بود.

از طرف دیگر یک منع حدیثی از سابق گذاشته بودند که بسیاری از مطالب اصلی از بین رفته بود جعلیات و خرافات وارد دین شده بود در این چنین فضایی قطعا وظیفه، وظیفه ای سنگین است وقتی حضرت را نگاه می کنیم و مبارزاتی که داشتند می بینیم این مبارزات تماما در راستای این بوده که این فرهنگ اعتقادی مردم یک چیزی استوار بشود یکی از حیثیت‌های که حضرت امام زین العابدین (علیه السلام) به آن می پرداختند همین مبارزه با اعتقادات اشتباهی بوده که آن زمان بوده است.

یکی از آن اعتقادات اشتباه که ما خیلی هم نمونه‌هایش را می بینیم بحث جبرگرایی است، از زمان معاویه این بحث جبرگرایی شدت گرفت بالاخره دستگاههای حاکم و همین الان هم دستگاههای حاکم در اهل سنت مخصوصا وهابیت این را رواج می دهند که وقتی یک نفر حاکم شد با او بیعت کنید دیگر گیر ندهید که این طرف فلان گناه را انجام داده و فلان مشکل را دشته است به هر صورتی که است او را قبول داشته باشید.

در زمان معاویه اعتقاد به جبر از طرف دستگاه حکومتی خیلی شدت گرفته بود تا جایی که حتی مباحثه ای که بین معاویه و عایشه اتفاق افتاد جناب عایشه یک اشکال و صحبتی کرد به این که چرا یزید را به جانشینی خودت انتخاب کردی؟ یک رفت و برگشتی بین این ها بود اصل این مطلب را از کتاب الامامه والسیاسه ابن قطیبه دینوری ببینیم.

الامامه والسیاسه جلد اول صفحه 205 یک جریانی اتفاق می افتد عایشه به دیدن معاویه می آید و بین شان صحبت‌های رد و بدل می شود معاویه می گوید:

«أنت والله يا أم المؤمنين العالمة بالله وبرسوله دللتنا على الحق وحضضتنا على حظ أنفسنا وأنت أهل لأن يطاع أمرك ويسمع قولك وإن أمر يزيد قضاء من القضاء وليس للعباد الخيرة من أمرهم وقد أكد الناس بيعتهم في أعناقهم وأعطوا عهودهم على ذلك ومواثيقهم أفترين أن ينقضوا عهودهم ومواثيقهم فلما سمعت ذلك عائشة علمت أنه سيمضي على أمره فقالت أما ما ذكرت من عهود ومواثيق فاتق الله في هؤلاء الرهط ولا تعجل فيهم فلعلهم لا يصنعون إلا ما أحببت ثم قام معاوية فلما قام قالت عائشة يا معاوية قتلت حجرا وأصحابه العابدين المجتهدين...»

الإمامة والسياسة؛ اسم المؤلف: أبو محمد عبد الله بن مسلم ابن قتيبة الدينوري الوفاة: 276هـ.، دار النشر: دار الكتب العلمية - بيروت - 1418هـ - 1997م.، تحقيق: خليل المنصور، ج1، ص148

 «أنت والله يا أم المؤمنين العالمة بالله وبرسوله دللتنا على الحق» هندوانه زیر بغلش می گذارد تو کسی هستی که به خداوند و به رسولش عالمه هستی، تو بودی که ما را به سمت حق راهنمایی کردی تو بودی که به ما این فرصت را دادی تا بخواهیم از اسلام خودمان بهره ببریم.

«وأنت أهل لأن يطاع أمرك» تو شایسه این هستی که از امرت و فرمانت اطاعت بشود. «ويسمع قولك» و گفتارت شنیده بشود «وإن أمر يزيد قضاء من القضاء» امر یزید بالاخره اتفاق افتاده اما این قضا بوده یک چیزی بوده که اتفاق افتاده است «وليس للعباد الخيرة من أمرهم» عباد هم هیچ اختیاری در این رابطه ندارند.

دارد می گوید من قبول دارم شما خیلی آدم خوبی هستی اما خداوند خواسته یزید جانشین من بشود و این اتفاق هم افتاده است و مردم هم هیچ کاری نمی توانند انجام بدهند. بعدا عایشه هم این صحبت‌ها را شنید متوجه شد که بالاخره معاویه می خواهد کار خودش را با این توجیهات بکند، این قدر به سطح بالایی این جبرگرایی رسیده بود که حتی در جلوی عایشه هم چنین صحبت‌های را معاویه انجام می داد.

این مطلب را بخواهیم مستند نشان بدهیم طول می کشد اما در جریان مجلس ابن زیاد در کوفه وقتی عبیدالله هم خطاب به امام این جسارت را کرد و گفت مگر خدا علی ابن الحسین را نکشت ما می بینیم حضرت در جواب به او فرمود برادری به نام علی داشتم که مردم آن را کشتند! مبارزات مفصلی با این جریان جبرگرایی حضرت انجام می دهند.

در کنارش نگاه می کنیم می بینیم حضرت مبارزه با مشبهه دارند، مشبهه اعتقاد به جسمانیت خداوند داشتند خداوند را تشبیه می کردند به چیزهای که در اطراف شان است حضرت مفصلا با این ها مبارزه می کردند تعابیر عجیبی نسبت به این مطلب دارند و داستان‌های ذکر شده است از جمله در ارشاد شیخ مفید جلد 2 صفحه 53 یک صحبت مفصلی است که حضرت در کنار قبر اقا رسول الله (صلی الله علیه واله وسلم) می روند و می فرمایند:

«إِلَهِي بَدَتْ قُدْرَتُكَ وَ لَمْ تَبْدُ هَيْئَةٌ فَجَهَلُوكَ وَ قَدَّرُوكَ بِالتَّقْدِيرِ عَلَى غَيْرِ مَا بِهِ أَنْتَ شَبَّهُوكَ وَ أَنَا بَرِي‏ءٌ يَا إِلَهِي مِنَ الَّذِينَ بِالتَّشْبِيهِ طَلَبُوكَ لَيْسَ كَمِثْلِكَ شَيْ‏ءٌ إِلَهِي وَ لَمْ يُدْرِكُوكَ وَ ظَاهِرُ مَا بِهِمْ مِنْ نِعْمَةٍ دَلِيلُهُمُ عَلَيْكَ لَوْ عَرَفُوكَ وَ فِي خَلْقِكَ يَا إِلَهِي مَنْدُوحَةٌ أَنْ يُنَاوِلُوكَ بَلْ سَوَّوْكَ بِخَلْقِكَ فَمِنْ ثَمَّ لَمْ يَعْرِفُوكَ وَ اتَّخَذُوا بَعْضَ آيَاتِكَ رَبّاً فَبِذَلِكَ وَصَفُوكَ فَتَعَالَيْتَ يَا إِلَهِي عَمَّا بِهِ الْمُشَبِّهُونَ نَعَتُوكَ»

الإرشاد في معرفة حجج الله على العباد؛ نویسنده مفيد محمد بن محمد (وفات: 413)، محقق/ مصحح: مؤسسة آل البيت عليهم السلام‏، ناشر : دار المفيد للطباعة والنشر والتوزيع - بيروت – لبنان، ج2، ص153

قدرت تو آشکار شده اما هیئتی برایت آشکار نشده است شبیه آن چیزی که برای مردم است پس این باعث شده که مردم جهل پیدا کنند و مفصلا نسبت به مشبهه هم این روشنگری را انجام می دهند و جهاد تبیین را دارند و در کنار آن مبارزات دیگری که حضرت دارند با تصوف و زاهد نمایی‌ها مبارزه می کنند با آن افراد مختلفی که ادعای مختلفی می کردند مثل محمد ابن مسلم زهری بالاخره آمده بود و ادعاهایی داشت یک عالم درباری بود و به حساب می آمد مبارزات بزرگ و بلندی داشتند تا جای که ایشان را منکوب کردند.

ارشاد حسن بصری بود که منجر به عاقبت بخیری شد و همه این را وقتی نگاه می کنیم می بینیم که این مبارزات حضرت مبارزات بسیار بزرگی هستند طوری که برای یک فرد بیمار اصلا قابل تصور نیست یک چنین صحبت‌های را برایش انجام بدهیم.

این نکته را هم دوست دارم خدمت بینندگان عرض کنم ایشان یک شاگردی به نام اقای قیس ابن ماصر دارد این اقای قیس ابن ماصر شاگرد حضرت اقا امام سجاد در علم مناظره بوده است.

شاگردی است که وقتی یونس ابن یعقوب شاگرد امام صادق می خواهد شاگردان مناظره گر امام صادق را بشمارد می گوید بین این‌ها افراد مختلفی هستند حمران ابن اعین برادر زراره است، بین این ها هشام ابن سالم است مؤمن الطاق است اما بهترین آن‌ها همان آقای قیس ماصری است که شاگرد امام سجاد بوده و فن مناظره را از اقا امام سجاد یاد گرفته است یعنی این قدر مرتبه، مرتبه ای بالایی بوده است.

صحبت این است که آیا یک بیمار اصلا می تواند چنین تحولی را ایجاد کند؟

مجری:

بسیار عالی، خیلی ممنون و متشکرم اگر یک مقدار ما اهل مطالعه باشیم آن خطبه‌های آتشینی که اقا امام سجاد (علیه السلام) داشتند آن هم بویژه در کوفه، در مسیر و در شام متوجه می شوید که واقعا اگر امام سجاد (علیه السلام) نبود ما اگر بخواهیم کربلا را دو مقطع کنیم یک مقطع تا عاشورا تا زمانی که امام حسین (علیه السلام) وجود مبارک شان بودند و هنوز شهید نشده بودند از زمان شهادت این پرچم بر دوش حضرت سید الساجدین زین العابدین (سلام الله علیه) و عقیله بنی هاشم زینب کبری (سلام الله علیها) شیر زن کربلا، اسوه صبر و مقاومت و شجاعت و پایداری بود.

دیگر ادامه راه با امام سجاد بود و ایشان اگر نبودند و حضرت زینب اگر نبود رسالت امام حسین ناقص می ماند و قیام عاشورا از یادها می رفت و ایشان بودند که زنده نگهداشتند منتها در دوران زندگی ایشان شرایط به شکلی بود که در قالب دعا ایشان پیام‌های دینی، اسلامی و حتی پیام عاشورا و کربلا را در قالب گریه و اشک این ها را به مردم انتقال می دادند.

خیلی ممنونم از جناب استاد مرعشی عزیز استفاده کردیم و بهره بردیم خداوند به ایشان سلامتی بدهد و سایه تان مستدام باشد.

استاد مرعشی:

بزرگوارید، سلامت باشید، در این شب عزیز قصد داشتیم روضه ای که مرتبط با حضرت است بیان کنیم و این که حزم شدید حضرت در چه حد بود اما نمی دانم فرصت است یانه؟

مجری:

فرصت برنامه تمام است. خیلی ممنون و متشکرم استفاده کردیم و همچنین تشکر و سپاس از شما دوستان عزیز که امشب هم برنامه زنده مع امام منصور را همراهی فرمودید.

یَا رَبَّ الْحُسَيْنِ بِحَقِّ الحُسَین إشْفِ صَدْرَ الْحُسَيْن‏ بِظُهورِ الحُجة یَا رَبَ الحجة بَحقِ الحجة إشْفِ صَدْرَ الْحُجة‏ بِظُهورِ الحُجة؛ التماس دعای خیر خدا نگهدار!